Παλιό χαμάμ στη Βόρεια Κύπρο

Το Büyük Hamam είναι ένα ιστορικό τούρκικο χαμάμ στην παλιά πόλη της Λευκωσίας (Λευκόσα), στη συνοικία İplik Pazarı. Σήμερα το χαμάμ λειτουργεί τόσο ως λουτρό όσο και ως αρχιτεκτονικό αξιοθέατο: στο εσωτερικό διατηρείται η κλασική τμηματική διάταξη τριών τμημάτων, και η είσοδος βρίσκεται κάτω από το επίπεδο του δρόμου.

• Büyük Hamam στη Λευκωσία
• Büyük Hamam σήμερα
• Γλωσσάριο όρων
• Συχνές Ερωτήσεις

Στο Βόρειο Κύπρο, στην παλιά Λευκωσία, υπάρχει ένα καλά διατηρημένο και πρόσφατα ανακαινισμένο ιστορικό χαμάμ.

Büyük Hamam στη Λευκωσία

Το Buyuk Hamam, ή Μεγάλο Χαμάμ, είναι το αρχαιότερο τούρκικο λουτρό της πόλης, βρίσκεται στη συνοικία İplik Pazarı και χτίστηκε στη θέση της εκκλησίας του Αγίου Γεωργίου de Pulen του 14ου αιώνα. Το μοναδικό εξωτερικό στοιχείο που έχει διασωθεί από την παλιά εκκλησία είναι η κύρια είσοδος.

Τα θεμέλια του κτηρίου χρονολογούνται από το 1306–1309 (ως εκκλησία Λουζινιάν). Μετά το 1571, το κτήριο μετατράπηκε σε τουρκικό λουτρό και έγινε μέρος της κοινωνικής ζωής της πόλης.

Το Büyük Hamam είναι ένα από τα αξιοσημείωτα δείγματα της οθωμανικής περιόδου στη Λευκωσία. Το κτήριο αναδιαμορφώθηκε σε τουρκικό χαμάμ μεταξύ 1571 και 1590, στα πρώτα χρόνια της οθωμανικής κυριαρχίας στο νησί. Το χαμάμ σχεδιάστηκε ως παραδοσιακό συγκρότημα με πολλούς θόλους· η κύρια είσοδος διατηρήθηκε χωρίς μεγάλες αλλαγές, ενώ πρόσθετη είσοδος δημιουργήθηκε στο πίσω μέρος.

Δεδομένου ότι το νέο κτήριο χτίστηκε πάνω στα ερείπια του προηγούμενου και το έδαφος στην περιοχή ανυψώθηκε με την πάροδο του χρόνου, η πόρτα του χαμάμ βρίσκεται τώρα σημαντικά κάτω από το επίπεδο του δρόμου — γι’ αυτό πολλοί περνούν δίπλα χωρίς να το προσέξουν.

Büyük Hamam σήμερα

Το κτήριο ανακαινίστηκε το 2007–2008, διατηρώντας όλες τις αρχικές λειτουργίες του λουτρού.

Σήμερα, το χαμάμ αποτελείται από τρεις διαδοχικές ζώνες παραδοσιακού τουρκικού λουτρού: "Soyunmalık" (αποδυτήρια/χώρος χαλάρωσης), "Ilıklık" (μεταβατική ζεστή ζώνη) και "Sıcaklık" (κύριο ζεστό τμήμα). Στο ζεστό τμήμα υπάρχει ένας μεγάλος θόλος με ανοίγματα για το φως και μια κεντρική πλατφόρμα για μασάζ. Στα αποδυτήρια διατηρούνται επίσης κάποια στοιχεία του παλαιότερου κτηρίου, όπως μεγάλοι παραθύροι.

Στη ζεστή ζώνη οι επισκέπτες ζεσταίνονται πάνω στο Göbek Taşı (θερμαινόμενη μαρμάρινη πλάκα), και στη συνέχεια οι διαδικασίες (απολέπιση και αφρώδες μασάζ) πραγματοποιούνται σε νίσες και ξεχωριστά δωμάτια· το χαμάμ διαθέτει επίσης χαμάμ ατμού και ιδιωτικά δωμάτια για θεραπείες.

Το 2019 το χαμάμ έκλεισε ξανά για εκτεταμένη ανακαίνιση, η οποία ολοκληρώθηκε το 2024.

Μετά την επαναλειτουργία, το χαμάμ παρουσιάζεται ως λειτουργικό παραδοσιακό τουρκικό λουτρό στη Βόρεια Κύπρο και τουριστικό αξιοθέατο. Εκτός από τις κλασικές διαδικασίες χαμάμ (απολέπιση, αφρός), προσφέρονται και θεραπείες μασάζ σε μορφή SPA.

Εσωτερικό του χαμάμ πριν την τελευταία ανακαίνιση.

Γλωσσάριο όρων

Hamam — παραδοσιακό τουρκικό λουτρό με διαδοχική θέρμανση και διαδικασίες (απολέπιση, αφρώδες μασάζ).

Evkaf — Διοίκηση Κυπριακών Ιδρυμάτων (vakıf), που διαχειρίζεται μέρος της πολιτιστικής κληρονομιάς και αντικείμενα συνδεδεμένα με ιδιοκτησίες vakıf.

Göbek Taşı — θερμαινόμενη μαρμάρινη πλάκα στο ζεστό τμήμα του χαμάμ, όπου γίνεται η θέρμανση.

Halvet — ξεχωριστά (ιδιωτικά) δωμάτια χαμάμ για διαδικασίες.

Eyvans — νίσες/άλκοβες στο ζεστό τμήμα του χαμάμ, όπου μπορούν να πραγματοποιούνται στάδια τελετουργίας και θεραπείες.

Συχνές Ερωτήσεις

Πού βρίσκεται το Büyük Hamam στη Βόρεια Κύπρο;

Το χαμάμ βρίσκεται στην παλιά Λευκωσία (Λευκόσα), στην περιοχή İplik Pazarı–Korkut Efendi. Διεύθυνση: Nicosia Walled City Neighborhood, Irfan Bey Street No:19.

Ποιες ζώνες υπάρχουν μέσα στο χαμάμ;

Το Büyük Hamam έχει τρεις διαδοχικές ζώνες: αποδυτήρια/χώρος χαλάρωσης (Soğukluk/"Soyunmalık"), μεταβατική ζεστή ζώνη (Ilıklık/"Ilıklık") και ζεστό τμήμα (Sıcaklık/"Sıcaklık") με κεντρική ζώνη θέρμανσης και χώρους για διαδικασίες.

Πώς να επικοινωνήσετε με το Büyük Hamam για πληροφορίες υπηρεσιών;

Μπορείτε να ανατρέξετε στην επίσημη ιστοσελίδα.

Ποιες άλλες αξιοθέατα υπάρχουν στη Λευκωσία;

Στο βόρειο μέρος της πόλης μπορείτε να δείτε το τζαμί Σελιμιγιέ, καραβανσεράι Büyük Han, τζαμί Arabahmet Pasha, οθωμανική κατοικία Dervish Pasha, τζαμί Haydar Pasha. Υπάρχουν επίσης βενετσιάνικα τείχη και πύλες και η Κολόνα της Βενετίας στο κέντρο.

Ποια είναι τα πιο ενδιαφέροντα μουσεία στη Βόρεια Κύπρο;

Η λίστα είναι αρκετά εκτεταμένη — καλύτερα να ξεκινήσετε με αυτή την επιλογή: τα καλύτερα μουσεία της Βόρειας Κύπρου.

Υπάρχουν χριστιανικοί ναοί στη Βόρεια Κύπρο;

Ναι. Συγκεκριμένα, η Μονή Αγίου Ανδρέα στην χερσόνησο Καρπασία και άλλες εκκλησίες — περισσότερες πληροφορίες σε αυτή την επιλογή: Χριστιανικοί ναοί στη Βόρεια Κύπρο.