Το χωριό Ξυλιάτος (Xyliatos): ταμιευτήρας, αρχαίες ελιές και μονοπάτια
Στην καρδιά των βουνών του Τροόδους βρίσκεται το μικρό χωριό Ξυλιάτος — ένα από εκείνα τα μέρη όπου οι επισκέπτες έρχονται όχι για θορυβώδη αξιοθέατα, αλλά για τη φύση, την ησυχία και τα όμορφα τοπία. Εδώ μπορείτε να περπατήσετε γύρω από τον γραφικό ταμιευτήρα, να ακολουθήσετε δασικά μονοπάτια, να δείτε τις αρχαιότερες ελιές της Κυπριακής Δημοκρατίας και να ανακαλύψετε άγνωστες γωνιές του ορεινού νησιού.
Χάρη στο δροσερό κλίμα του ακόμη και το καλοκαίρι, ο Ξυλιάτος παραμένει δημοφιλής προορισμός για περιπάτους, πικνίκ και αναψυχή στη φύση.
- Ταμιευτήρας Ξυλιάτου
- Φυσικά μονοπάτια
- Αρχαίες ελιές
- Παρεκκλήσι και σπήλαιο του Αγίου Μάμαντος
- Σχετικά με το χωριό
- Τι να δείτε σε κοντινή απόσταση
- Συχνές ερωτήσεις
Ταμιευτήρας Ξυλιάτου

Το κύριο αξιοθέατο του χωριού είναι ο ταμιευτήρας Xyliatos Dam. Περιβάλλεται από πυκνά πευκοδάση, χάρη στα οποία εδώ είναι πάντα λίγο πιο δροσερά απ’ ό,τι στις πόλεις και στις ακτές.
Η λίμνη είναι τεχνητή και δημιουργήθηκε για τη συγκέντρωση νερού, όμως με την πάροδο του χρόνου έγινε ένα από τα πιο γραφικά μέρη του κεντρικού Τροόδους. Ο ταμιευτήρας Ξυλιάτου περιβάλλεται από όλες τις πλευρές από πυκνά δάση κυπριακής μαύρης πεύκης (Pinus nigra subsp. pallasiana). Όταν δεν φυσάει, τα βουνά και τα πεύκα καθρεφτίζονται στο νερό, δημιουργώντας όμορφα πανοράματα. Τα δέντρα αυτά θεωρούνται ένα από τα σύμβολα του Τροόδους και δημιουργούν ένα ιδιαίτερο μικροκλίμα, χάρη στο οποίο οι περίπατοι εδώ παραμένουν ευχάριστοι ακόμη και τις πιο ζεστές καλοκαιρινές ημέρες. Την άνοιξη το δάσος γεμίζει με το άρωμα των πεύκων και των ανθισμένων βοτάνων, ενώ το φθινόπωρο γίνεται δημοφιλές μέρος για περιπάτους και συλλογή μανιταριών.
Σε κοντινή απόσταση έχει διαμορφωθεί μια μεγάλη ζώνη αναψυχής Xyliatos Dam Picnic Site. Εδώ υπάρχουν τραπέζια, παγκάκια, στέγαστρα, χώροι για την προετοιμασία πικνίκ και ξεκούραση. Μετά την ανακαίνιση, ο χώρος μπορεί να φιλοξενήσει περίπου 600 επισκέπτες και θεωρείται μία από τις μεγαλύτερες ζώνες για πικνίκ στο ορεινό τμήμα της Κύπρου.
Τοποθεσία
Φυσικά μονοπάτια
Xyliatos Circular Trail
Η πιο γνωστή διαδρομή περνά γύρω από τον ταμιευτήρα.
| Παράμετρος | Περιγραφή |
|---|---|
| Μήκος | περίπου 5 χλμ. |
| Χρόνος | 1,5–2 ώρες |
| Δυσκολία | εύκολη |
Το μονοπάτι περνά μέσα από πευκοδάσος, διασχίζει αρκετές ξύλινες γέφυρες και οδηγεί σε σημεία θέας με θέα στη λίμνη. Η διαδρομή είναι κατάλληλη σχεδόν για όλους και θεωρείται μία από τις πιο προσιτές στο Τρόοδος.
Τοποθεσία
Δασικό μονοπάτι
Εκτός από την κυκλική διαδρομή γύρω από το φράγμα, κοντά στο χωριό υπάρχει ακόμη ένα σύντομο φυσικό μονοπάτι μήκους περίπου 2 χλμ. Περνά μέσα από πευκοδάσος και συνδέει αρκετές ιστορικές τοποθεσίες του χωριού.
Αρχαίες ελιές
Ένα από τα πιο ασυνήθιστα αξιοθέατα του Ξυλιάτου θεωρούνται οι προστατευόμενες ελιές.
Η πιο γνωστή ελιά βρίσκεται στην περιοχή Potima. Η ηλικία της υπολογίζεται περίπου στα 1700 χρόνια, γι’ αυτό το δέντρο θεωρείται ένα από τα αρχαιότερα όχι μόνο στην Κύπρο, αλλά και σε ολόκληρη τη Μεσόγειο.
Η περίμετρος του μεγαλύτερου κορμού φτάνει περίπου τα 13 μέτρα, ενώ το ύψος του είναι περίπου 6 μέτρα.
Εκτός από αυτήν, σε κοντινή απόσταση βρίσκονται ακόμη αρκετά δέντρα ηλικίας άνω των 500 και 800 ετών, τα οποία προστατεύονται από το Τμήμα Δασών της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Τοποθεσία
Λίμνη του ορυχείου Memi
Ένα ακόμη ασυνήθιστο αξιοθέατο βρίσκεται πολύ κοντά στο χωριό — η Memi Mine Lake.
Σήμερα πρόκειται για μια γραφική λίμνη, όμως αρχικά εδώ βρισκόταν ένα υπαίθριο ορυχείο χαλκού. Μετά το τέλος της εξόρυξης, το λατομείο γέμισε σταδιακά με νερό.
Το μεγάλο βάθος και η ορυκτή σύσταση προσδίδουν στη λίμνη ένα έντονο σκούρο μπλε χρώμα, χάρη στο οποίο θεωρείται ένα από τα πιο ασυνήθιστα φυσικά και ανθρωπογενή αξιοθέατα της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Δεν συνιστάται το κολύμπι εδώ — ο χώρος επισκέπτεται κυρίως για την όμορφη θέα και τις φωτογραφίες.
Τοποθεσία
Σχετικά με το χωριό

Ο Ξυλιάτος είναι ένα μικρό παραδοσιακό ορεινό χωριό, περιτριγυρισμένο από πευκοδάση. Εδώ έχουν διατηρηθεί πέτρινα σπίτια, στενά δρομάκια και η ήρεμη ατμόσφαιρα που χαρακτηρίζει το κεντρικό τμήμα του Τροόδους.
Την άνοιξη η γύρω περιοχή καλύπτεται από ανθισμένα βότανα, το καλοκαίρι είναι ευχάριστο να καταφύγει κανείς εδώ από τη ζέστη, ενώ το φθινόπωρο η περιοχή γίνεται δημοφιλής στους λάτρεις των δασικών περιπάτων.
Από τα σημεία θέας κοντά στο χωριό ανοίγονται panoramas προς τα δάση του Μαχαιρά, το όρος Μαδαρή και το κεντρικό τμήμα του νησιού. Με πολύ καθαρό καιρό μπορείτε να δείτε ακόμη και την ακτή.
Τι να δείτε σε κοντινή απόσταση
- τον ταμιευτήρα Xyliatos;
- τη Memi Mine Lake;
- την κορυφή Μαδαρή;
- το Madari Trail;
- το χωριό Λαγουδερά;
- την εκκλησία της Παναγίας του Αράκα (μνημείο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO);
- τη μονή Μαχαιρά.
Γιατί αξίζει να επισκεφθείτε τον Ξυλιάτο
Ο Ξυλιάτος είναι ιδανικός προορισμός για μονοήμερη εκδρομή στο Τρόοδος. Εδώ μπορείτε να συνδυάσετε έναν περίπατο στα δασικά μονοπάτια, ξεκούραση δίπλα στη λίμνη, πικνίκ, επίσκεψη στις αρχαίες ελιές και γνωριμία με τα λιγότερο γνωστά φυσικά αξιοθέατα του κεντρικού τμήματος της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Αν σχεδιάζετε διαδρομή για να δείτε τα κύρια αξιοθέατα της Κυπριακής Δημοκρατίας και θέλετε να μετακινηθείτε χωρίς να εξαρτάστε από ταξί, είναι convenient να συγκρίνετε εκ των προτέρων επιλογές ενοικίασης αυτοκινήτου μέσω της Localrent. Αξίζει επίσης να φροντίσετε εκ των προτέρων για τα βασικά πρακτικά ζητήματα. Η ιατρική ασφάλιση για το ταξίδι μπορεί να оформθεί πριν από την αναχώρηση, για παράδειγμα μέσω της Tripinsurance, ενώ για την πλοήγηση και την επικοινωνία κατά τη διαδρομή είναι convenient να ενεργοποιήσετε εκ των προτέρων μια travel eSIM, για παράδειγμα μέσω της Drimsim.
Συχνές ερωτήσεις
Πότε είναι καλύτερα να έρθετε;
Η άνοιξη και το φθινόπωρο είναι ιδιαίτερα όμορφα εδώ, όμως χάρη στο δροσερό ορεινό κλίμα το χωριό παραμένει δημοφιλές και το καλοκαίρι.
Είναι κατάλληλη η διαδρομή γύρω από τον ταμιευτήρα για παιδιά;
Ναι. Η κυκλική διαδρομή θεωρείται μία από τις πιο εύκολες στο Τρόοδος και είναι κατάλληλη για οικογενειακούς περιπάτους.
Επιτρέπεται το κολύμπι στον ταμιευτήρα;
Όχι. Ο ταμιευτήρας χρησιμοποιείται ως πηγή νερού, επομένως το κολύμπι εδώ δεν προβλέπεται.
Πόσος χρόνος χρειάζεται για την επίσκεψη;
Για να γνωρίσετε το χωριό και τον ταμιευτήρα και να κάνετε έναν περίπατο στο φυσικό μονοπάτι, συνήθως αρκεί μισή ημέρα. Αν προσθέσετε μια εκδρομή στη λίμνη Memi και στα κοντινά αξιοθέατα, μπορείτε να προγραμματίσετε μια ολοήμερη εκδρομή.


Σχόλια (0)