Φορολογική μεταρρύθμιση στην Κύπρο: Πρόστιμα αυξήθηκαν έως 100.000 € και απειλείται ποινή φυλάκισης

Από την 1η Ιανουαρίου, τέθηκε σε ισχύ στην Κύπρο η ανανεωμένη φορολογική μεταρρύθμιση, η οποία όχι μόνο άλλαξε τους συντελεστές και τις εκπτώσεις, αλλά και ενίσχυσε σημαντικά το σύστημα προστίμων. Οι αρχές δηλώνουν ότι ο κύριος στόχος είναι η ενίσχυση της φορολογικής πειθαρχίας και η καθιέρωση των κυρώσεων ως πραγματικού αποτρεπτικού παράγοντα.

Μία από τις πιο αξιοσημείωτες αλλαγές αφορά την υποχρεωτική αποδοχή τραπεζικών καρτών. Τώρα, οι επιχειρήσεις που αρνούνται να δεχτούν πληρωμές με κάρτα κινδυνεύουν με πρόστιμο έως 6.000 €. Προηγουμένως ήταν 4.000 € και στην αρχική φάση εφαρμογής — 2.000 €. Η υποχρέωση αποδοχής καρτών ισχύει από το φθινόπωρο του 2021 για λιανεμπόριο, υπηρεσίες, εστιατόρια και ψυχαγωγικές εγκαταστάσεις και αποσκοπεί στην καταπολέμηση της φοροδιαφυγής.

Αυξήθηκαν επίσης τα πρόστιμα για μη υποβολή δηλώσεων, εκθέσεων και άλλων υποχρεωτικών στοιχείων. Το ημερήσιο πρόστιμο για συνεχιζόμενη παράβαση αυξήθηκε από 17 σε 20 €.

Οι κυρώσεις για απόκρυψη εισοδημάτων αυξήθηκαν σημαντικά: για αδικαιολόγητη μη αναφορά εισοδήματος στη φορολογική δήλωση προβλέπεται πλέον πρόστιμο έως 5.000 € (προηγουμένως — 2.000 £). Για παραβιάσεις κανόνων τιμολόγησης και έκδοσης αποδείξεων — επίσης έως 5.000 € αντί για 450 £ προηγουμένως.

Τα πρόστιμα για καθυστερημένη υποβολή δηλώσεων διαφέρουν ανάλογα με την κατηγορία φορολογουμένου:

• 150 € — για ιδιώτες,
• 250 € — για μικρές εταιρείες με κύκλο εργασιών έως 1 εκατ. €,
• 500 € — για μεγάλες εταιρείες.

Εάν η παράβαση συνεχιστεί μετά την προθεσμία που ορίζει ο φορολογικός επίτροπος, τα ποσά αυξάνονται σε 300, 500 και 1.000 € αντίστοιχα. Εάν παρέχεται επίσημη παράταση (π.χ. έως 31 Ιουλίου ή 31 Ιανουαρίου), δεν επιβάλλεται πρόστιμο υπό την προϋπόθεση ότι η δήλωση υποβληθεί και ο φόρος καταβληθεί εντός της παραταθείσας προθεσμίας.

Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ευθύνη για παραβίαση χώρων σφραγισμένων από την εφορία: πρόκειται για ποινικό αδίκημα, για το οποίο προβλέπεται πρόστιμο έως 30.000 € και/ή φυλάκιση έως δύο ετών. Οι διευθυντές και τα άτομα υπεύθυνα για τη χρηματοοικονομική διαχείριση της εταιρείας ενδέχεται να φέρουν προσωπική ποινική ευθύνη για μη καταβολή φόρων.

Οι κυρώσεις για την ειδική αμυντική εισφορά έχουν επίσης αυστηροποιηθεί. Για την πρώτη παράβαση — πρόστιμο έως 5.000 € και καταβολή έως το διπλάσιο του χρέους. Για επαναλαμβανόμενη παράβαση — πρόστιμο έως 100.000 €, έως δύο χρόνια φυλάκιση και καταβολή τετραπλάσιου ποσού χρέους.

Συνεπώς, η μεταρρύθμιση δίνει έμφαση όχι μόνο στην ανανέωση του φορολογικού συστήματος, αλλά και στον αυστηρό έλεγχο της συμμόρφωσης με αυτό.