Wczesne kwiaty w Północnym Cyprze: anemony i inne rośliny zimowo-wiosenne

Cypr Północny jest piękny o każdej porze roku, jednak naprawdę wyspa zachwyca swoim pięknem właśnie wiosną, kiedy natura budzi się do życia. Wiosenna flora wyspy to raj dla botaników oraz miłośników fotografii i malarstwa – doliczyć się tu można prawie 2000 gatunków dzikich kwiatów.

Anemony (najczęściej Anemone coronaria) zazwyczaj pojawiają się po pierwszych stabilnych zimowych deszczach i kwitną masowo od stycznia do kwietnia; w miejscach nasłonecznionych przekwitają szybciej, natomiast w chłodniejszych i wyżej położonych rejonach utrzymują się dłużej. Najłatwiej zobaczyć je na otwartych polach i w rzadkich lasach u podnóża gór Kyrenia oraz na równinie Mesaria.

• Jakie bywają anemony
• Kiedy kwitną anemony na Cyprze Północnym
• Gdzie zobaczyć anemony w naturze na Cyprze Północnym
• Inne wczesne kwiaty Cypru Północnego
• „Cypryjskie storczyki”: co to jest i kiedy ich szukać
• Jak podziwiać kwiaty, nie szkodząc naturze
• Przydatne serwisy podczas wypraw na kwitnienie
• Często zadawane pytania

Jakie bywają anemony

Słowo „anemon” (zawilec) łączy wiele gatunków. Na Cyprze Północnym i ogólnie na całej wyspie, pod pojęciem „dzikich anemonów” najczęściej rozumie się zawilec wieńcowy (Anemone coronaria): to właśnie on tworzy jaskrawe „dywany” czerwonych, białych, liliowych i niebieskich kwiatów w sezonie zieleni.

W praktyce anemony wygodnie jest dzielić następująco:

• Śródziemnomorskie bulwiaste (w tym Anemone coronaria) – do uprawy na rabatach, w doniczkach i na kwiat cięty; aktywne w chłodnym sezonie, latem przechodzą w stan spoczynku.
• Leśne/okrywowe – częściej lubią półcień i wilgotniejszą glebę; na Cyprze Północnym zazwyczaj uprawiane są w miejscach osłoniętych (bez ryzyka przegrzania i przesuszenia).
• Jesienne (japońskie i hybrydy) – kwitną później, ale gorzej znoszą gorące, suche lato bez regularnego podlewania i ściółkowania.

Kiedy kwitną anemony na Cyprze Północnym

W klimacie Cypru Północnego anemony „aktywują się” po zimowych deszczach: wypuszczają liście w chłodzie i kwitną przez kilka miesięcy. Szczyt kwitnienia zależy od pogody w danym roku, wysokości nad poziomem morza oraz tego, jak bardzo miejsce jest wystawione na słońce i wiatr.

Gdzie zobaczyć anemony w naturze na Cyprze Północnym

Dzikie anemony najczęściej występują tam, gdzie zimą i wczesną wiosną utrzymuje się zielona pokrywa: otwarte pola, obrzeża lasów, rzadkie gaje oliwne, kamieniste zbocza i obszary z glebą, która nie wysycha zbyt wcześnie. Typowy scenariusz dla Cypru Północnego to „plamy” i „dywany” na równinie Mesaria, na półwyspie Karpas i u podnóża gór Kyrenia (szczególnie w miejscach nasłonecznionych z krótką trawą).

Jeśli planujesz spacer śladem kwitnienia, zazwyczaj najlepiej wybierać:

• pola i otwarte przestrzenie w pobliżu niskich wzgórz (tam po deszczach zieleń pojawia się najszybciej);
• gaje oliwne i rzadkie lasy (kwiaty często rosną „wysepkami” między drzewami);
• mniej wydeptane miejsca przy drogach drugorzędnych (należy jednak parkować tak, aby nie najeżdżać na pasy zieleni).

Inne wczesne kwiaty Cypru Północnego

Jeśli celem jest zobaczenie „sezonu zieleni” w pełnej krasie, same anemony wystarczą na kilka wycieczek: różne wysokości i ekspozycje dają różny timing. Jednak obok nich często spotyka się inne zimowo-wiosenne kwiaty.

• Cykamen cypryjski (Cyclamen cyprium) – endemit wyspy; w naturze zazwyczaj kwitnie od jesieni do połowy zimy, częściej w miejscach górskich i cienistych, gdzie wilgoć utrzymuje się dłużej.

• Tulipan cypryjski (Tulipa cypria) – rzadki i chroniony endemit, kwitnie zazwyczaj w marcu i kwietniu. Na Cyprze Północnym kojarzony jest z okolicami Kormakitis oraz rejonami gór Kyrenia. Należy go obserwować ostrożnie, nie wchodząc na stanowiska wzrostu.

• Złotogłów (Asphodelus) – charakterystyczne „świece”; na polach i zboczach często pojawiają się w okresie zieleni i utrzymują się do wiosny.

• Narcyzy (dzikie gatunki) – spotykane zimą i wczesną wiosną, szczególnie po deszczach, w miejscach bardziej wilgotnych.

• Krokusy – wczesne kwiaty chłodnego sezonu; bardziej widoczne w chłodniejszych rejonach i na wysokościach.

• Szafirki (Muscari) – niewielkie niebieskie „kiście”, często kwitną obok innych wiosennych roślin dziko rosnących.

„Cypryjskie storczyki”: co to jest i kiedy ich szukać

W mowie potocznej pod pojęciem „cypryjskiego storczyka” często rozumie się dwulistniki z rodzaju Ophrys. Jednym z najbardziej znanych jest Ophrys kotschyi (endemit wyspy): jego kwiat imituje owada i wabi zapylaczy „podstępem” – kształtem oraz sygnałami przypominającymi feromony.

Sezonowo takie storczyki pojawiają się zazwyczaj pod koniec zimy i wiosną. Najczęściej szuka się ich na słonecznych zboczach, w miejscach z glebami wapiennymi i niską trawą. Są to rośliny, których lepiej nie dotykać: należy je obserwować i fotografować z dystansu.

Jak podziwiać kwiaty, nie szkodząc naturze

• Chodź po wyznaczonych ścieżkach i nie wchodź w gęste „dywany” kwiatów: gleba oraz rośliny cebulowe/bulwiaste łatwo ulegają uszkodzeniu.
• Nie zrywaj, a tym bardziej nie wykopuj dziko rosnących roślin: rzadkie gatunki na wyspie występują lokalnie i regenerują się powoli.
• Jeśli fotografujesz, lepiej przykucnąć obok i zrobić zdjęcie pod kątem, niż „ustawiać kadr”, łamiąc trawę dookoła.
• Nie przenoś roślin z natury „do ogrodu”: do uprawy domowej bezpieczniej jest kupić bulwy/cebule u sprzedawcy, niż zabierać te dziko rosnące.

Przydatne serwisy podczas wypraw na kwitnienie

Jeśli planujesz wyjazd na kwitnienie na jeden dzień lub weekend, czasem wygodniej jest wcześniej zaplanować logistykę.

• Jeśli chcesz urozmaicić wycieczkę spacerem z przewodnikiem lub wyprawą do miejsc przyrodniczych, możesz sprawdzić opcje na Tripster lub Sputnik8.
• Jeśli planujesz przemieszczać się po wyspie samochodem, możesz porównać oferty wynajmu przez Localrent.

Często zadawane pytania

Kiedy najlepiej oglądać anemony na Cyprze Północnym?

Najczęściej od stycznia do kwietnia. W ciepłe lata pierwsze masowe pola pojawiają się wcześniej, natomiast w chłodnych i wyżej położonych miejscach sezon przesuwa się bliżej marca–kwietnia.

Dlaczego w jednym roku anemonów jest dużo, a w innym mniej?

Głównym czynnikiem jest deszczowa aura i rozkład opadów zimą. Jeśli deszcze przychodzą „falami”, a potem utrzymuje się łagodny chłód, kwitnienie jest zazwyczaj intensywniejsze i dłuższe.

Czy można przesadzić dziko rosnące anemony do swojego ogrodu?

Nie warto. Do uprawy domowej bezpieczniej jest kupić bulwy/cebule. Przenoszenie roślin z natury często kończy się ich obumarciem i zniszczeniem stanowiska naturalnego.

Jak zrozumieć, że anemony w domu pora „wysłać na spoczynek”?

Po kwitnieniu liście zaczynają żółknąć i zamierać. W tym momencie należy stopniowo ograniczać podlewanie: bulwa musi przejść przez suchy okres letni, aby prawidłowo zakwitnąć w kolejnym sezonie.

Jakie inne kwiaty warto szukać razem z anemonami?

Często w pobliżu spotyka się złotogłów, szafirki, krokusy i dziko rosnące narcyzy. Pod koniec zimy i wiosną na słonecznych zboczach można czasem trafić na storczyki z rodzaju Ophrys.

Czy tulipan cypryjski (Tulipa cypria) można zobaczyć na Cyprze Północnym?

Tak, gatunek ten występuje w określonych rejonach wyspy, w tym na północnym zachodzie oraz w częściach pasma górskiego Kyrenia. Jest to rzadka, chroniona roślina: nie wolno jej zrywać ani wykopywać, należy ją podziwiać z dystansu.