Mandria’daki Aziz Vryaini Şapeli (Baf, Kıbrıs)
Baf yakınlarındaki Mandria’da bulunan Aziz Vryaini Şapeli, denizcilerin kurtuluşu, kayboluş ve yeniden inşa hikâyesiyle öne çıkan küçük bir kutsal mekândır. Şapeli ziyaretinizi köyde ve sahil boyunca yapacağınız bir yürüyüşle birleştirebilir, ardından Kuklia’daki Afrodit Tapınağı’na ve Petra tou Romiou kayasına doğru yolunuza devam edebilirsiniz.
- Baf’ın eşsiz kutsal mekânı
- Kuruluş efsanesi
- Yıkım ve yeniden inşa
- Mandria ve kiliseleri
- Aziz Vryaini’ye duyulan saygı
- Şapele nasıl gidilir ve nasıl ziyaret edilir
- Yakınlarda görülecek yerler
- Baf’tan güzergâh
- Sıkça sorulan sorular
Baf’ın eşsiz kutsal mekânı
Aziz Vryaini Şapeli, Baf bölgesindeki Mandria köyünün güneyinde yer alır. Bölgesel Turizm Kurulu, burayı dünyada bu azize adanmış tek kilise olarak tanımlıyor.
Haritalarda Agia Vryaini, Saint Vryaini ve Agia Vryoni adlarına rastlanır. Günümüzdeki şapel, kiremit çatılı ve sade metal çan kulesi bulunan küçük, dikdörtgen bir yapıdır. Sahile daha yakın bir konumda, bir mağaranın üzerindeki yükseltide yer alır.

Kuruluş efsanesi: Fırtına sırasında gerçekleşen mucize
Yerel anlatıya göre, şiddetli bir fırtına sırasında bir gemi Kıbrıs kıyılarına sürüklenir. Kaptan güvenli bir yer bulmaya çalışır, ancak gemi Mandria’ya doğru sürüklenir ve denizciler kayalıklara çarpma tehlikesiyle karşı karşıya kalır.
Gemide Aziz Vryaini’nin bir ikonu da bulunur. Kaptan ve denizciler ona dua eder ve kurtulmaları hâlinde bir kilise inşa edeceklerine söz verir. Anlatıya göre fırtına diner ve kaptan, kıyının yakınına küçük bir kilise inşa ederek adağını yerine getirir.
Bu, yerel halk arasında kuşaktan kuşağa aktarılan dini bir anlatıdır. Erişilebilir resmî açıklamada ilk kilisenin kesin kuruluş tarihi belirtilmemiştir.

Zorluklar: yıkım ve unutuluş
Şapelin tarihi 20. yüzyılda kesintiye uğradı. 1963–1964 olaylarının ardından Kıbrıslı Rum sakinler Mandria’dan ayrıldı ve eski kilise yıkıldı. Zamanla kalıntıları toprağın altında kaldı.
Yeniden doğuş: Stavroula’nın gördüğü rüya ve kutsal mekânın yeniden inşası
1975 yılında, Assia köyünden bir mülteci olan Stavroula Mandria’ya yerleşti. Kayıp şapelin temellerinin bulunmasıyla ilgili anlatı onun adıyla bağlantılıdır.
Bu anlatıya göre, Stavroula rüyasında siyahlar giymiş bir kadın görür. Kadın ona, deniz kıyısında kilisenin kalıntılarının bulunduğu yeri gösterir. Ertesi gün Stavroula oraya gider ve eski temeli bulur. Bu keşif, kutsal mekânın yeniden inşasının başlangıcı olur.
1986’da yapılan yeni şapel
Yeni şapel 1986 yılında kutsandı. Küçük bir köy kilisesinin mütevazı görünümünü koruyan yapı, Mandria sakinleri ve buraya gelen hacılar için bir dua yeri hâline geldi.
Şapel özel mülkiyete ait bir arazide yer alır. Şapelin yeniden inşa tarihi ve Aziz Vryaini hakkındaki anlatılar, Baf Bölgesel Turizm Kurulunun açıklamasında yayımlanmıştır; burada sanal panoramayı da görüntüleyebilirsiniz.

Mandria ve kiliseleri
Mandria yalnızca Aziz Vryaini Şapeli ile tanınmaz. Köyde Aziz Andronikos ve Athanasia Kilisesi de bulunur. Bu kiliseyi köy merkezindeki yürüyüşünüze dâhil edebilirsiniz.
Mandria’ya ilişkin eski kaynaklarda başka köy şapellerinden de söz edilir. Ancak tarihî kaynaklarda adlarının geçmesi, bunların hepsinin günümüze ulaştığı ve bugün ziyaret edilebildiği anlamına gelmez.
Kiliseleri gezdikten sonra köyde kahve içmek veya yemek yemek için mola verebilirsiniz. Özellikle ana turizm sezonu dışında, tercih ettiğiniz işletmenin güncel menüsünü ve çalışma saatlerini kontrol edin.
Günümüzde Aziz Vryaini’ye duyulan saygı
Aziz Vryaini’nin yortu günü 30 Ağustos tarihinde kutlanır. Bu gün Mandria’da özel ayinler düzenlenir ve köyden, çevre yerleşimlerden hacılar bir araya gelir.
Yortu için seyahat edecekseniz, ilgili yılın ayin saatlerini ve programını önceden öğrenin. Sıradan günlerde şapel, dua etmek ve yerel dini gelenekleri tanımak amacıyla ziyaret edilir.
Şapel Mandria’nın yaşamında neden özel bir yere sahip?
- Kıbrıs dışında pek tanınmayan Aziz Vryaini’ye adanmıştır.
- Kuruluşu, denizcilerin kurtuluşuna ilişkin bir anlatıyla bağlantılıdır.
- Kilisenin yeniden inşası, köye göç eden ailelerin tarihinin bir parçası olmuştur.
- Şapel, dua yeri ve her yıl düzenlenen yortu kutlamalarının mekânı olmayı sürdürmektedir.

Şapele nasıl gidilir ve nasıl ziyaret edilir
Şapel Mandria’nın güneyinde yer alır. Baf’tan köye doğru ilerleyin, ardından yolun son bölümü için haritadaki Agia Vryaini konumunu kullanın. Mandria merkezine navigasyonla gitmek sizi doğrudan kiliseye götürmez.
Özellikle Kuklia’ya ve Petra tou Romiou’ya devam etmek istiyorsanız, yolculuğu arabayla planlamak daha kolaydır. Baf’tan yolculuk süresi, hareket noktanıza ve trafik durumuna bağlıdır.
Şapelin içine giriş için sabit bir ziyaret programı yayımlanmamıştır. İç mekânı görmek veya bir ayine katılmak yolculuğunuzun ana amacıysa, ziyaret imkânını önceden öğrenin.
- Omuzları ve dizleri örten kıyafetler tercih edin.
- İbadet ve ayin sırasında sessiz olun.
- İçeride fotoğraf çekmeden önce izin isteyin.
- Şapelin özel mülkiyete ait bir arazide bulunduğunu göz önünde bulundurun.
- Yazın çevrede yürüyüş yaparken yanınıza su ve şapka alın.
Yakınlarda görülecek yerler
Mandria merkezi
Köyde yapacağınız bir yürüyüş, şapel ziyaretini tamamlar: Aziz Andronikos ve Athanasia Kilisesi’ni görebilir, merkezdeki sokaklarda dolaşabilir ve yemek için mola verebilirsiniz. Yolculuğunu uzun bir araba turuna dönüştürmek istemeyenler için uygun bir seçenektir.
Mandria sahili
Köyün güneyinde, kumlu ve çakıllı kıyı şeritlerinin bulunduğu Timi–Mandria sahili uzanır. Yürüyüş, deniz manzarası ve gün batımı için buraya gelebilirsiniz. Sahil ziyaretinizi şapelle birleştirmek de kolaydır.
Denize girmeyi planlıyorsanız, düzenlenmiş bir kıyı bölümü seçin ve denizin durumunu değerlendirin. Cankurtaranların ve plaj hizmetlerinin bulunup bulunmaması, konuma ve sezona bağlıdır.
Kuklia: Afrodit Tapınağı ve Paleo-Pafos Müzesi
Mandria’nın doğusunda Kuklia köyü bulunur. Burada Afrodit Tapınağı’nın kalıntılarını ziyaret edebilir ve Orta Çağ’dan kalma bir malikânede yer alan Paleo-Pafos Arkeoloji Müzesi’ni gezebilirsiniz.
Antik Paleo-Pafos, UNESCO Dünya Mirası Alanı olan “Baf”ın bir parçasıdır. Burası, Kato Pafos’taki parkla karıştırılmaması gereken ayrı bir arkeolojik alandır. Yola çıkmadan önce sit alanının ve müzenin çalışma saatlerini kontrol edin.
Petra tou Romiou — Afrodit Kayası
Daha doğuda, Afrodit’in doğuşu efsanesiyle ilişkilendirilen kıyı kayalıkları Petra tou Romiou yer alır. Fotoğraf çekmek ve çakıllı sahilde yürüyüş yapmak için burada mola verebilirsiniz.
Kuklia’daki tapınak alanı ile kayalık birbirini tamamlayan ziyaret noktalarıdır: ilki antik kültün tarihini, ikincisi ise sahilin mitolojisini ve manzarasını tanıtır. Burada denize girmek istiyorsanız dalgaları ve suya giriş koşullarını ayrıca değerlendirin.
Baf’tan güzergâh
Mandria’da kısa gezi
Baf → Aziz Vryaini Şapeli → Mandria sahili → köy merkezi ve yemek molası → Baf.
Bu seçenek, şapeli ve yakın çevresini acele etmeden tanımak için uygundur. Denizde yürüyüş ve yemek molasının sırasını, hava durumuna ve kiliseyi ziyaret edeceğiniz saate göre değiştirebilirsiniz.
Kuklia üzerinden uzatılmış güzergâh
Baf → Aziz Vryaini Şapeli → Mandria → Kuklia ve Afrodit Tapınağı → Petra tou Romiou → Baf.
- Şapelden başlayın. İçeriye giriş imkânını göz önünde bulundurarak kiliseyi ve çevresini gezin.
- Mandria’da mola verin. Köyde yürüyüş yapın, Aziz Andronikos ve Athanasia Kilisesi’ni ziyaret edin ve yemek yiyin.
- Kuklia’ya doğru devam edin. Varış saatinizi tapınak alanının ve müzenin çalışma saatlerine göre ayarlayın. Gerekirse bu durağı yemek molasından önceye alın.
- Gezinizi Petra tou Romiou’da tamamlayın. Sahilde yürüyüş ve fotoğraf çekmek için zaman ayırın.
Müzeyi, yemek molasını ve deniz kenarında dinlenmeyi planlıyorsanız, uzatılmış güzergâh için yarım gün veya daha fazlasını ayırmanız makul olur. Bu, bağımsız bir gezi için yaklaşık bir süredir; sabit süreli bir turun süresi değildir.
Sıkça sorulan sorular
Şapeli haritada nasıl bulabilirim?
Baf bölgesinde, Mandria yakınlarındaki Agia Vryaini veya Agia Vryoni adlarını arayın. Köy merkezini değil, doğrudan kilisenin konumunu kullanın.
Aziz Vryaini yortusu ne zaman kutlanır?
30 Ağustos’ta. Ayin saatlerini ilgili yıl için yayımlanan duyurulardan öğrenmek gerekir.
İçeriye her zaman girilebilir mi?
Bunu garanti etmek mümkün değildir: sabit bir ziyaret programı yayımlanmamıştır. İç mekânı görmek sizin için önemliyse, giriş imkânını önceden öğrenin.
Günümüzdeki şapel ne zaman inşa edildi?
Yeni şapel 1986 yılında kutsandı. Erişilebilir resmî açıklamada ilk kilisenin kesin kuruluş tarihi belirtilmemiştir.
Aynı gezi sırasında başka nereler görülebilir?
Mandria merkezi, Aziz Andronikos ve Athanasia Kilisesi ve köyün sahili görülebilir. Daha uzun bir güzergâh için Afrodit Tapınağı’nın bulunduğu Kuklia’yı ve Petra tou Romiou’yu ekleyebilirsiniz.
Bu gezi çocuklu aileler için uygun mu?
Evet, şapel ziyaretini yürüyüş ve dinlenme molalarıyla dönüşümlü planlarsanız uygundur. Yazın yapacağınız bir gezi için su ve güneşten korunma ürünleri alın; çakıllı sahilde yürümek için rahat ayakkabılar tercih edin.


Yorumlar (0)