Hrisoroyiatissa Manastırı

Hrisoroyiatissa Manastırı (Chrysoroyiatissa Monastery), Baf bölgesinin dağlarında, şehrin yaklaşık 37 km kuzeydoğusunda ve Pano Panayia köyünün yakınında yer alır. Manastır üzüm bağları ve ormanlık yamaçlarla çevrilidir; arazisinden Kıbrıs Cumhuriyeti'nin batı kesimindeki dağ vadileri görülebilir.

Manastır, eski Meryem Ana ikonası, kilise hazinesi ve kendi şaraphanesiyle tanınır. Buraya yapılacak geziyi Pano Panayia'da yürüyüş, yerel şaraphaneleri ziyaret ve Vouni-Panayias doğa parkuruyla birleştirmek uygundur.

• Manastırın tarihi
• Hrisoroyiatissa adı ne anlama geliyor?
• Mucizevi ikona efsanesi
• Manastırda ne görülür?
• Hazine ve kilise emanetleri
• Manastırın şaraphanesi
• Meryem Ana'nın Göğe Kabulü Bayramı
• Pratik bilgiler
• Yakınlarda ne görülür?
• Sıkça sorulan sorular

Hrisoroyiatissa Manastırı'nın tarihi

Manastır 1152 yılında İgnatios adlı bir keşiş tarafından kurulmuştur. Manastır geleneğine göre keşiş, Baf kıyılarında, uzun bir deniz yolculuğunun ardından Kıbrıs'a ulaşmış olan Meryem Ana ikonası bulmuştur.

Manastırın ilk yapıları günümüze ulaşmamıştır. Günümüzdeki manastır kompleksi çok daha sonra şekillenmiş, mevcut tek nefli kilise ise daha eski bir tapınağın temelleri üzerine 1770 yılında inşa edilmiştir.

Hrisoroyiatissa hâlâ faal bir erkek manastırıdır. Büyük bir turistik kompleks izlenimi vermez: arazisi küçük ve sakindir; dağlık bir manastır yerleşiminin karakterini korur.

Hrisoroyiatissa adı ne anlama geliyor?

Manastırın tam adı, Hrisoroyiatissa Meryem Ana ile bağlantılıdır. Genellikle “Altın narın Meryem Anası” olarak çevrilir.

Nar imgesi, Hristiyan geleneğinde yaşam, birlik ve bereketle ilişkilendirilir. Bu ad aynı zamanda dağlık bölgenin üzüm bağları, bahçeleri ve tarım tarihiyle de örtüşür.

Mucizevi ikona efsanesi

Rivayete göre ikonoklazm döneminde Meryem Ana ikonası, yok edilmekten kurtarmak amacıyla Küçük Asya kıyılarında denize atılmıştır. Dalgalar onu Kıbrıs'ın batı kıyılarına sürüklemiş, daha sonra ikona keşiş İgnatios tarafından bulunmuştur.

Manastırın kurulmasına neden olan olay işte bu buluştur. Manastırda, kilise geleneğinin havari ve evangelist Luka ile ilişkilendirdiği, altın ve gümüşle kaplanmış Mesih ve Meryem Ana ikonası korunmaktadır.

İkonanın geliş öyküsü bir manastır geleneği olarak değerlendirilmelidir; ortaya çıkışının tüm koşullarını belgelemek mümkün değildir.

Manastırda ne görülür?

Ana kilise, XVIII. yüzyılda inşa edilmiş tek nefli bir yapıdır. Üç girişin üzerinde freskler korunmuştur; içeride eski ikonalar, oyma ikonostasis ve kilise eşyaları görülebilir.

Manastır binaları, taş kemerler ve galerilerle çevrili bir iç avlunun etrafında yer alır. Mimari sadeliğiyle öne çıkar ve çevredeki dağ manzarasıyla uyum içindedir.

Avluya ve teraslara çiçekler ile Kıbrıs'a özgü geleneksel bitkiler dikilmiştir. Yüksek konumu sayesinde buradan Pano Panayia bölgesinin üzüm bağları, tepeleri ve ormanları görülebilir.

Hazine ve kilise emanetleri

Manastırda İkonalar ve Kilise Eşyaları Hazinesi faaliyet göstermektedir. Koleksiyonda eski ikonalar, ayin eşyaları, dinî kitaplar ve kilise sanatının diğer eserleri sergilenmektedir.

Hazine talep üzerine açılır; bu nedenle ziyaret imkânını doğrudan manastırdan öğrenmek daha iyidir. Resmî tatillerde kapalı olabilir.

Manastırın şaraphanesi

Şarapçılık, Hrisoroyiatissa'nın en ilginç özelliklerinden biridir. Manastır üzüm bağlarıyla çevrilidir ve burada şarap üretiminin uzun bir geçmişi vardır.

Eski manastır şaraphanesi 1980'li yıllarda restore edilmiş ve modern bir işletme olarak faaliyetini sürdürmüştür. Üretimde Pano Panayia bölgesindeki kendi bağlarından elde edilen üzümler kullanılmaktadır.

Ürün yelpazesinde beyaz, kırmızı ve roze şaraplar bulunmaktadır. Belirli şarapların stok durumu, tadım imkânı ve mağazanın çalışma saatleri seyahatten önce öğrenilmelidir.

Chrysoroyiatissa Winery resmî web sitesi

Meryem Ana'nın Göğe Kabulü Bayramı

Manastırın en önemli bayramı, her yıl ağustos ayının ortasında kutlanan Meryem Ana'nın Göğe Kabulü ile bağlantılıdır. Ana ayinler 15 Ağustos'ta yapılır; komşu Pano Panayia'daki bayram etkinlikleri bir gün önceden başlayabilir.

Bu günlerde manastıra her zamankinden çok daha fazla hacı gelir. Daha sakin bir ziyaret tercih edenlerin başka bir tarih seçmesi daha iyi olur.

Pratik bilgiler

Konum

Giriş: ücretsizdir, bağış kabul edilir.

Mayıs-ağustos çalışma saatleri: her gün 09:30-12:30 ve 13:30-18:30.

Eylül-nisan çalışma saatleri: her gün 10:00-12:30 ve 13:30-16:00.

Telefon: +357 26 722 457.

Program önceden haber verilmeksizin değişebilir. Uzun bir yolculuğa çıkmadan önce ziyaret saatlerinin telefonla teyit edilmesi önerilir.

Manastır faal durumdadır; bu nedenle ziyaretçilerin sessizliğe uyması ve kapalı kıyafetler tercih etmesi gerekir. Omuzlar ve dizler örtülmelidir.

Yakınlarda ne görülür?

Pano Panayia

En yakın köy, üzüm bağları ve meyve bahçeleri arasında yer alır. Kıbrıs Cumhuriyeti'nin ilk cumhurbaşkanı olan Başpiskopos III. Makarios'un doğum yeri olarak bilinir. Köyde onun adına adanmış müzeler, küçük kafeler ve yerel şaraphaneler bulunmaktadır.
Konum

Bölgenin şaraphaneleri

Pano Panayia bölgesi, Baf şarap rotasına dahildir. Gezi, yerel işletmelere yapılacak ziyaretlerle tamamlanabilir; ancak tadımlar genellikle önceden rezervasyon gerektirir.
Konum

Vouni-Panayias doğa parkuru

Rota Pano Panayia'nın merkezinin yakınından başlar ve üzüm bağları, ormanlar ve açık manzara noktaları arasındaki dağlık araziden geçer. Parkurun tamamlanması yaklaşık üç saat sürer.
Konum

Ayia Moni Manastırı

Pano Panayia çevresinde bir başka küçük tarihî manastır daha bulunmaktadır. Batı Kıbrıs'ın dinî anıtları rotasına dâhil edilebilir.
Konum

Sıkça sorulan sorular

Hrisoroyiatissa Manastırı'na özellikle gitmeye değer mi?

Manastır, tarihi, Meryem Ana ikonası, dağlık mimarisi ve kendi şaraphanesi sayesinde ilgi çekicidir. Geziyi Pano Panayia, şaraphaneler ve doğa parkuruyla birleştirmek daha iyi olur.

Şaraphane tur olmadan ziyaret edilebilir mi?

Ziyaret ve tadım koşulları değişebilir. Seyahatten önce şaraphaneyle iletişime geçerek seçilen gün ziyaretçi kabul edip etmediklerini öğrenmek gerekir.

Manastırda müze faaliyet gösteriyor mu?

Manastırda İkonalar ve Kilise Eşyaları Hazinesi faaliyet göstermektedir. Talep üzerine açılır ve bayram günlerinde kapalı olabilir.

Giriş için ücret ödemek gerekiyor mu?

Manastır ziyareti ücretsizdir. Dileyenler bağışta bulunabilir.

Ziyaret ne kadar sürer?

Kilise ve avluyu görmek için genellikle 30-60 dakika yeterlidir. Hazine, şaraphane ve Pano Panayia ziyareti de eklendiğinde gezi birkaç saat sürer.

Fotoğraf çekilebilir mi?

Yasaklayıcı işaretler bulunmadığı sürece avluda fotoğraf çekmek genellikle mümkündür. Kilisenin, hazinenin içinde ve keşişlerin yanında belirlenen kurallara uyulmalı, gerektiğinde izin istenmelidir.